Ombudsman Aruba erkent vertraging jaarverslag; klachtenloket ging pas veertien maanden na start open
ORANJESTAD – De Ombudsman van Aruba erkent dat haar eerste jaarverslag aanzienlijk later is verschenen dan oorspronkelijk voorzien. Het verslag over 2024 werd pas in augustus dit jaar gepubliceerd, terwijl volgens de Ombudsman zelf de wettelijke verplichting om jaarlijks verslag uit te brengen „onomstreden” is.
Formeel uitstel is nooit gevraagd of verleend. Ook blijkt dat burgers pas veertien maanden na de inwerkingtreding van de Ombudsmanwet daadwerkelijk klachten konden indienen.
Dat blijkt uit antwoorden van het Bureau Ombudsman op vragen van Aruba.nu over het Jaarverslag 2024.
Het verslag werd op 26 augustus 2026 gepubliceerd. Volgens de Ombudsman kon dat niet eerder omdat de jaarrekening over 2024 pas in juli van dit jaar door het accountantskantoor was afgerond. Het Bureau zat in 2024 nog in de opstartfase en werd financieel gefaciliteerd via het Bureau van de minister van Algemene Zaken. De financiële verplichtingen en uitgaven moesten daardoor volgens de Ombudsman extra zorgvuldig worden vastgelegd en verantwoord.
De Ombudsman zegt dat de totstandkoming van het verslag „langer heeft geduurd dan oorspronkelijk voorzien”. Niet alleen de jaarrekening speelde daarbij een rol. Het personeel van het Bureau werd pas in de tweede helft van 2025 aangetrokken. Ook het opzetten van werkprocessen, administratie en de interne organisatie kostte meer tijd dan vooraf was voorzien.
Geen formeel uitstel
De Landsverordening Ombudsman schrijft voor dat jaarlijks verslag wordt uitgebracht. Voor uitstel kent de wet volgens het Bureau geen aparte procedure. Er is dan ook geen verzoek om uitstel ingediend en regering, Staten of een andere instantie hebben geen uitstel verleend.
Op de vraag wanneer het Jaarverslag 2024 daadwerkelijk aan de Staten is aangeboden, antwoordt het Bureau dat op 28 augustus per e-mail aan de Staten is gevraagd een datum vast te stellen voor de formele aanbieding.
Klachten pas vanaf december 2025
De Landsverordening Ombudsman trad op 1 oktober 2024 in werking. Toch konden burgers vanaf dat moment nog geen klachten indienen.
Volgens de Ombudsman ontbraken toen nog de noodzakelijke personele, financiële, organisatorische en technische voorzieningen. Gedurende 2024 en een groot deel van 2025 werd daarom verder gewerkt aan personeel, procedures, werkprocessen en systemen. Pas op 1 december 2025 werd het Bureau formeel opengesteld voor het ontvangen en behandelen van klachten.
Daarmee zat er veertien maanden tussen de inwerkingtreding van de wet en het moment waarop burgers daadwerkelijk van de klachtvoorziening gebruik konden maken.
Wettelijke beoordelingen ontbreken
Artikel 37 van de Landsverordening bepaalt ook welke informatie in het jaarverslag moet staan. Daaronder vallen beoordelingen van het optreden van instellingen tegenover burgers en van de kinderrechtensituatie op Aruba.
De Ombudsman bevestigt dat die inhoudelijke beoordelingen niet in het Jaarverslag 2024 zijn opgenomen. Omdat in dat jaar nog geen klachten werden behandeld en geen onderzoeken naar instellingen of de positie van jeugdigen werden uitgevoerd, was er volgens het Bureau onvoldoende feitelijke basis voor zulke beoordelingen.
Toch stelt de Ombudsman dat het verslag volledig voldoet aan artikel 37. Het Bureau wijst erop dat 2024 een opbouwjaar was en dat het verslag daarom verantwoording aflegt over de activiteiten die daadwerkelijk plaatsvonden. In latere jaarverslagen moeten wel inhoudelijke beoordelingen volgen op basis van onderzoeken, klachten en praktijkervaring.
‘Accountantscontrole’ blijkt samenstellingsopdracht
Opvallend is ook de manier waarop het Bureau de financiële controle omschrijft. In de antwoorden wordt gesproken over een „gecontroleerde financiële verantwoording” en over het afronden van de „accountantscontrole”.
In het Jaarverslag zelf staat echter een samenstellingsverklaring van accountantskantoor PKF. Daarin wordt expliciet vermeld dat geen assurance-opdracht is uitgevoerd en dat de accountant daarom geen controleoordeel of beoordelingsconclusie geeft.
Een samenstellingsopdracht is daarmee iets anders dan een accountantscontrole waarbij een accountant zekerheid verschaft over de jaarrekening.
Het Bureau Ombudsman heeft aangekondigd dat het Jaarverslag 2025 nog vóór het einde van dit jaar aan de Staten zal worden aangeboden. Dat verslag is op dit moment nog niet gereed.
