ORANJESTAD – Jeugdcriminaliteit op Aruba is niet massaal, maar geweld en wapens vormen volgens een nieuw onderzoek een ernstige en structurele zorg. Het rapport De schaduwkant van Aruba wijst op mishandeling, bedreiging en openlijke geweldpleging als de meest voorkomende geregistreerde delicten onder minderjarigen.
Het onderzoek van Bureau Beke is uitgevoerd in opdracht van het Openbaar Ministerie. Aanleiding waren zorgen over een verharding en verjonging van jeugdcriminaliteit op Aruba.
De onderzoekers combineerden politiecijfers en gegevens van justitie en zorginstanties met literatuuronderzoek, interviews en observaties op het eiland.
Volgens de politiecijfers komt jaarlijks ongeveer 1,5 procent van de jongeren van 12 tot 18 jaar in aanraking met de politie. Dat is vergelijkbaar met Nederland, maar op Aruba volgens de onderzoekers maatschappelijk zichtbaarder door de kleinschaligheid van het eiland en de hechte sociale netwerken.
Cijfers
In de periode 2022 tot en met 2024 registreerde de afdeling Jeugd & Zeden van het Korps Politie Aruba 325 strafbare feiten door jongeren onder de 18 jaar. In 2024 lag het aandeel meisjes onder de geregistreerde verdachten op 25 procent.
De uitsplitsing naar delicten laat zien dat geweld domineert. Mishandeling staat met zestig registraties bovenaan, gevolgd door bedreiging met 52 zaken en openlijke geweldpleging met 36 zaken. Daarnaast registreerde de politie 22 gevallen van mishandeling met een wapen en negen zaken van vuurwapen- of wapenbezit.
Geweld en wapens
De onderzoekers noemen geweld en de beschikbaarheid van wapens een acute zorg. Wapens worden volgens het rapport deels ingevoerd vanuit Zuid-Amerika. Ook sociale media spelen een rol: jongeren gebruiken die voor status, provocatie en werving, waardoor conflicten online kunnen escaleren en vervolgens op straat worden uitgevochten.
Het rapport beschrijft daarnaast een bredere sociale achtergrond. Armoede, hoge kosten van levensonderhoud, eenoudergezinnen, beperkte ouderlijke begeleiding, schooluitval en weinig mogelijkheden voor vrijetijdsbesteding kunnen elkaar versterken. De onderzoekers presenteren die omstandigheden als risicofactoren, niet als een automatische verklaring waarom jongeren strafbare feiten plegen.
Huishoudelijk geweld
In het hoofdstuk over huiselijk geweld verwijst het rapport naar eerder onderzoek onder 895 middelbare scholieren op Aruba. Daarin werd de prevalentie van kindermishandeling op 78 procent geschat. Volgens het rapport ging het in de meeste gevallen om fysieke mishandeling, maar kwamen ook emotionele mishandeling en ernstige verwaarlozing vaak voor. Seksuele mishandeling kwam het minst vaak voor.
Dat cijfer is geen actuele politietelling of registratie van bewezen zaken. Het betreft een eerder onderzoek waar Bureau Beke in zijn literatuurstudie naar verwijst. De uitkomst laat volgens de auteurs wel zien dat geweld, verwaarlozing en onveiligheid thuis onderdeel zijn van de omstandigheden waarin een deel van de Arubaanse jeugd opgroeit.
Wijken
De criminaliteit concentreert zich volgens het rapport onder meer in Pos Chiquito, Sabana Basora, Cayennastraat, Village, De Vuyst, Madiki, Dakota en Sero Patrishi. Aruba telt volgens de onderzoekers vijftien tot zestien actieve groepen, aangeduid als Soldiers of Crews. Die kunnen jongeren een gevoel van status, bescherming en verbondenheid bieden, maar ook een ingang vormen naar geweld en criminaliteit.
Bureau Beke pleit voor een aanpak waarin repressie samengaat met preventie. Het rapport adviseert een Taskforce Jeugd & Gezin, structurele financiering voor jongerenwerk en wijkprojecten en een zogeheten tourism social fund. Daarmee zou een klein bedrag of percentage per toerist beschikbaar komen voor jongeren, gezinnen en kwetsbare wijken.
De kernconclusie van de onderzoekers: Aruba moet niet alleen reageren wanneer jongeren al in beeld zijn bij politie en justitie, maar eerder investeren in veiligheid thuis, onderwijs, werk, sport en begeleiding in de buurt.
-
Download hier De schaduwkant van Aruba
